Dipfeyk firibgarligi uch barobarga oshdi
Raqamli texnologiyalar rivojlanishi bilan jinoyatchilikning yangi turlari paydo bo‘lmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Kiberxavfsizlik bo‘yicha mutaxassislar ma’lumotiga ko‘ra, 2025-yilda dipfeyk texnologiyasi yordamida amalga oshirilgan firibgarliklar natijasida dunyo bo‘ylab 1,1 milliard dollar yo‘qotish kuzatilgan. Bu ko‘rsatkich o‘tgan yilga qaraganda uch barobarga oshgani xavotir uyg‘otmoqda.
Ijtimoiy tarmoqlar firibgarlar uchun qulay maydon bo‘lib qolmoqda. Yo‘qotilgan mablag‘larning 80 foizdan ortig‘i Facebook, WhatsApp va Telegram kabi platformalarga to‘g‘ri keladi.
Firibgarlar mashhur shaxslar qiyofasi va ovozidan foydalangan holda, odamlarni soxta investitsiya loyihalariga jalb qilishmoqda. Masalan, Polsha prezidenti va Germaniya kansleri nomidan tayyorlangan soxta videolar fuqarolarni noma’lum platformalarga mablag‘ kiritishga chaqirgan.
Natijada ko‘plab odamlar aldov qurboniga aylangan. Dipfeykning yana bir xavfli ko‘rinishi "romantik firibgarlik"dir.
Jinoyatchilar jabrlanuvchilar bilan yaqin munosabat o‘rnatib, soxta audio va video orqali ularni aldashadi. Masalan, Fransiyada bir ayol Hollivud aktyorining qiyofasidagi firibgar tomonidan 800 ming yevrodan ortiq mablag‘dan mahrum bo‘lgan.
Bu ishni aslida professional jinoyatchilar guruhi amalga oshirgan. Tadqiqotlarga ko‘ra, bunday firibgarlik markazlari asosan G‘arbiy Afrika (Nigeriya va Gana) va Janubi-Sharqiy Osiyo (Kambodja, Myanma, Filippin) mintaqalarida joylashgan.
Romantik firibgarliklar moliyaviy zarar keltirishi bilan birga, insonlarning ruhiy holatiga ham jiddiy ta’sir ko‘rsatadi. Jabrlanuvchilar nafaqat mablag‘larini, balki yaqinlariga bo‘lgan ishonchini ham yo‘qotadilar.
Siz ijtimoiy tarmoqlarda mashhur shaxslar ishtirokidagi shubhali reklamalarga duch kelganmisiz? Dipfeykni haqiqiy videodan ajratish usullarini bilasizmi?
