Markaziy Osiyoda qurg‘oqchilikdan yigirma olti million aholi aziyat chekmoqda
Markaziy Osiyo mintaqasida qurg‘oqchilik muammosi tobora keskinlashib, ayni paytda 26 milliondan ortiq aholi uning salbiy oqibatlari bilan yuzma-yuz kelmoqda. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Birlashgan Millatlar Tashkiloti tomonidan taqdim etilgan hisobotlarga ko‘ra, mintaqadagi 152 million gektardan ziyod maydon qurg‘oqchilik ta’siriga tushgan bo‘lib, mavjud yerlarning kamida beshdan bir qismi o‘z unumdorligini yo‘qotib, degradatsiyaga uchragan. Ushbu holat nafaqat ekologik muvozanatga, balki mintaqa davlatlarining iqtisodiy barqarorligi va oziq-ovqat xavfsizligiga ham jiddiy xavf solmoqda.
Qurg‘oqchilikning kengayishi faqatgina tabiiy jarayon bo‘lib qolmay, insonlar hayotining barcha sohalariga ta’sir ko‘rsatmoqda. Suv resurslarining kamayishi qishloq xo‘jaligi ekinlari hosildorligining pasayishiga, chorvachilik uchun zarur bo‘lgan ozuqa bazasining qisqarishiga va natijada mahsulot tannarxining oshishiga olib kelmoqda.
Bu jarayonlar, ayniqsa, daromadi bevosita yer bilan bog‘liq bo‘lgan qishloq aholisining turmush darajasiga salbiy ta’sir ko‘rsatib, ijtimoiy-iqtisodiy qiyinchiliklarni keltirib chiqarmoqda. Ekologik muammolarni bartaraf etish choralari Mintaqadagi vaziyatni o‘nglash va iqlim o‘zgarishlariga moslashish masalalari Samarqand shahrida o‘tkazilgan Global ekologik jamg‘arma assambleyasida atroflicha ko‘rib chiqildi.
Xalqaro anjumanda sug‘orish tizimlarini tubdan yangilash, zamonaviy suv tejovchi texnologiyalarni joriy etish va yaroqsiz holga kelgan yerlarni qayta tiklash bo‘yicha muhim vazifalar belgilab olindi. Shuningdek, Markaziy Osiyo davlatlari uchun maxsus ishlab chiqilgan yangi ekologik loyihalar namoyish etildi.
Birlashgan Millatlar Tashkiloti vakillari O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan "Yashil makon" umummilliy loyihasiga yuqori baho berdi. Ushbu tashabbus doirasida mamlakat bo‘ylab millionlab daraxt ko‘chatlari ekilmoqda, bu esa yashil maydonlarni kengaytirish va chang bo‘ronlarining oldini olishda muhim omil bo‘lib xizmat qiladi.
Atrof-muhitni muhofaza qilishga qaratilgan bunday chora-tadbirlar mintaqadagi ekologik vaziyatni barqarorlashtirish va kelajak avlodlar uchun qulay yashash sharoitini yaratishga qaratilgan. Mintaqa davlatlarining o‘zaro hamkorligi va xalqaro tashkilotlarning ko‘magi bilan amalga oshirilayotgan sa’y-harakatlar qurg‘oqchilik oqibatlarini yumshatishda hal qiluvchi ahamiyatga ega.
Yerlarning sho‘rlanishi va cho‘llanishiga qarshi kurashish, suvdan oqilona foydalanish madaniyatini yuksaltirish bugungi kunning kechiktirib bo‘lmas talabidir. Faqatgina tizimli yondashuv va innovatsion yechimlar orqali Markaziy Osiyoning tabiiy boyliklarini asrab qolish va iqtisodiy o‘sishni ta’minlash mumkin bo‘ladi.
