Turkiya Saudiya Arabistoniga keng ko‘lamli harbiy yordam beradi
Yaqin Sharq mintaqasidagi geosiyosiy va harbiy muvozanatni tubdan o‘zgartirib yuboradigan tarixiy qadam tashlandi. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Turkiya rasmiylari Saudiya Arabistoniga keng ko‘lamli harbiy yordam ko‘rsatishga to‘liq tayyor ekanini ma’lum qildi. Yamandagi husiylar harakatining muntazam raketa va dron hujumlari sababli Saudiya hududida xavfsizlik ehtiyojlari keskinlashgan bir vaziyatda, rasmiy Anqara Makka shartnomasi doirasida Er-Riyodning barcha harbiy talablarini qondirish niyatida ekanini bildirdi.
Ushbu kelishuv mintaqadagi kuchlar nisbatini qayta belgilab, islom olamining eng qudratli armiyalarini yagona mudofaa maqsadlari atrofida birlashtirmoqda. Prezident Rajab Toyyib Erdog‘an, valiahd shahzoda Muhammad bin Salmon hamda Pokiston bosh vaziri Shahboz Sharif ishtirokidagi oliy darajadagi muloqotlar ushbu ittifoqning poydevori bo‘lib xizmat qilmoqda.
Husiylarning ochiq tahdidlari yangrayotgan bir paytda, Anqaraning bunday qat’iy qarori Arabiston yarimorolida yangi xavfsizlik tizimi shakllanayotganidan dalolat beradi. Mazkur hamkorlik nafaqat ikki davlat o‘rtasidagi aloqalarni, balki butun mintaqadagi barqarorlikni ta’minlashga qaratilgan strategik qalqon vazifasini o‘taydi.
Makka shartnomasi va harbiy hamkorlik istiqbollari Anqara va Er-Riyod o‘rtasidagi yangi harbiy yaqinlashuv bir necha muhim bosqichlarni o‘z ichiga oladi. Birinchi navbatda, Turkiya rahbariyati husiylarning Saudiya shaharlari va neft infratuzilmasiga uyushtirayotgan hujumlari fonida mudofaa ehtiyojlarini to‘liq qoplashga tayyorligini ochiqladi.
Harbiy hamkorlikning huquqiy asosi sifatida Makka shartnomasi tanlangan bo‘lib, u muqaddas shaharlar xavfsizligi va strategik sheriklikni ta’minlashni ko‘zda tutadi. Uch tomonlama ittifoq muhiti, ya’ni Turkiya, Saudiya Arabistoni va Pokiston yetakchilarining do‘stona uchrashuvlari mintaqada yangi mudofaa o‘qi shakllanayotganini ko‘rsatdi.
Husiylar harakati vakillarining Turkiya va Pokistonga yo‘llagan turli ogohlantirishlariga qaramay, ittifoqchilar o‘z pozitsiyalaridan chekinmasligini amalda isbotlamoqda. Rejaga ko‘ra, Saudiya Arabistonining havo mudofaa tizimi va strategik nuqtalari Turkiyaning zamonaviy harbiy texnologiyalari bilan kuchaytirilishi ko‘zda tutilgan.
Yangi xavfsizlik qalqoni va texnologik ko‘mak Makka shartnomasi doirasidagi asosiy yo‘nalishlar Turkiyaning yuksak harbiy salohiyatini Saudiya Arabistonining mudofaa ehtiyojlari bilan birlashtiradi. Turkiya tomonidan taqdim etiladigan asosiy ko‘mak zamonaviy zarbdor dronlar, xususan, Bayraktar qurilmalari, havo mudofaa tizimlari va logistik yordamdan iborat bo‘ladi.
Bu texnologiyalar Saudiya Arabistonining strategik neft bazalari va yirik shaharlarini ballistik raketalar hamda kamikadze dronlar hujumidan himoya qilishda hal qiluvchi ahamiyatga ega. Mintaqadagi asosiy tahdid manbai hisoblangan Yamandagi qurolli guruhlarning provokatsiyalari ushbu ittifoqning jipslashishiga turtki berdi.
Pokistonning ushbu jarayondagi ishtiroki esa alyansning harbiy va strategik ko‘lamini yanada kengaytiradi. Shu tariqa, Yaqin Sharqda yangi harbiy muvozanat yuzaga kelmoqda, unda turk harbiy sanoati mahsulotlari va uch tomonlama siyosiy iroda asosiy rol o‘ynaydi.
Bu hamkorlik kelajakda mintaqadagi boshqa davlatlar uchun ham xavfsizlik namunasi bo‘lib xizmat qilishi mumkin.
