AQSH va Xitoy o‘zaro bojxona to‘lovlarini pasaytirishga kelishdi
Amerika Qo‘shma Shtatlari va Xitoy o‘rtasidagi iqtisodiy munosabatlarda yangi davr boshlandi. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Ikki yirik davlat savdo urushidagi keskinlikni yumshatish maqsadida umumiy qiymati 60 milliard dollarlik tovarlar uchun o‘zaro bojxona to‘lovlarini pasaytirish bo‘yicha rasmiy kelishuvga erishdi. AQSH savdo vakili Jeymison Grinning ma’lum qilishicha, tomonlarning har biri 30 milliard dollarlik mahsulotlar bo‘yicha cheklovlarni yengillashtirish majburiyatini olgan.
Ushbu tarixiy bitim Vashingtonda o‘tgan sammit doirasida AQSH prezidenti Donald Tramp va Xitoy rahbari Si Szinpin tomonidan tasdiqlandi. Mazkur kelishuv natijasida savdo sulhining muddati 2027-yil 10-yanvargacha uzaytirildi.
Tomonlar o‘zaro manfaatli shartlar asosida iqtisodiy aloqalarni tiklashga kelishib oldilar. Kelishuv ro‘yxatidan Amerikaning qishloq xo‘jaligi mahsulotlari, kosmetika va tibbiyot buyumlari, shuningdek, Xitoyning maishiy texnikalari, o‘yinchoqlari va bayram jihozlari kabi keng turdagi tovarlar joy olgan.
Biroq strategik ahamiyatga ega bo‘lgan suyultirilgan tabiiy gaz va neft mahsulotlari ushbu imtiyozli ro‘yxatga kiritilmadi. Muzokaralarning asosiy natijalari Pekin va Vashington o‘rtasidagi bitim bir necha muhim yo‘nalishlarni qamrab oladi.
Birinchidan, har ikki davlat o‘z bozorlarini ochish uchun jami 60 milliard dollarlik mahsulotlarga nisbatan boj to‘lovlarini sezilarli darajada kamaytiradi. Xususan, Xitoy Amerika agrosanoati uchun 17 milliard dollarlik bozor imkoniyatlarini yaratadi.
Bunda jo‘xori, bug‘doy, go‘sht, sut va o‘simlik yog‘i kabi oziq-ovqat mahsulotlarini import qilishda qo‘yilgan cheklovlar yumshatiladi. O‘z navbatida, AQSH Xitoydan kirib keladigan maishiy mahsulotlar va xalq iste’moli mollari uchun bojxona to‘siqlarini olib tashlaydi.
Endilikda tosterlar, qahva mashinalari, bolalar o‘rindiqlari, idish-tovoqlar va turli bayram bezaklari Amerika bozoriga imtiyozli shartlarda kirib keladi. Shuningdek, energetika sohasida ham o‘ziga xos kelishuvga erishildi.
Xitoy 2027–2028-yillar davomida AQSHdan 10 million tonna ko‘mir xarid qilish majburiyatini oldi. O‘zaro imtiyozlar va iqtisodiy kutilmalar Tomonlar bojlarini qisqartirishi belgilangan mahsulot guruhlari bo‘yicha aniq taqsimot ishlab chiqildi.
AQSH tomonidan beriladigan imtiyozlar asosan maishiy texnika, choyshablar, o‘yinchoqlar va sun’iy gullar kabi sanoat mahsulotlariga yo‘naltirilgan. Bu choralar Amerika bozorida iste’mol tovarlari narxining barqarorlashishiga xizmat qilishi kutilmoqda.
Xitoy tomoni esa asosan xomashyo va oziq-ovqat xavfsizligiga e’tibor qaratgan. Baliq va dengiz mahsulotlari, yog‘och materiallari hamda turli don ekinlari bo‘yicha bojlar pasaytirilishi Xitoy iqtisodiyoti uchun qo‘shimcha imkoniyatlar yaratadi.
Garchi energetika resurslari bo‘yicha cheklovlar saqlanib qolgan bo‘lsa-da, ushbu sulh dunyoning ikki yetakchi iqtisodiyoti o‘rtasidagi ziddiyatlarni kamaytirishda muhim poydevor bo‘lib xizmat qiladi.
