O'zbekistonda zargarlik buyumlarini majburiy raqamli markirovka qilish kutilmoqda
O‘zbekistonda zargarlik buyumlari savdosi va aylanmasini tartibga solish maqsadida yangi tizim joriy etilishi kutilmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Hukumat qimmatbaho metallar hamda qimmatbaho toshlardan yasalgan mahsulotlarni majburiy raqamli markirovka qilish loyihasini keng jamoatchilik muhokamasiga qo‘ydi. Ushbu tashabbus mamlakatimiz zargarlik bozorida shaffoflikni ta’minlash va noqonuniy savdoning oldini olishga qaratilgan muhim qadam hisoblanadi.
Yangi tartibga ko‘ra, barcha jarayonlar Asl belgisi axborot tizimi orqali nazorat qilinadi. Bu tizim zargarlik buyumlarining ishlab chiqarish korxonasidan chiqib, to do‘kon peshtaxtasiga yetib kelguniga qadar bo‘lgan barcha harakatini elektron shaklda kuzatib borish imkonini beradi.
Mazkur loyihani bosqichma-bosqich amalga oshirish rejalashtirilgan bo‘lib, dastlabki davrda sinov ishlari olib boriladi. Xususan, 2027-yilning 30-dekabriga qadar davom etadigan tajriba loyihasida mamlakatimizning bir qator yirik zargarlik korxonalari ishtirok etadi.
Ular orasida Toshkent, Termiz va boshqa hududlarda faoliyat yuritayotgan yetakchi ishlab chiqaruvchilar bor. Sinov davrida tizimning ishlash mexanizmlari o‘rganiladi va yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan kamchiliklar bartaraf etiladi.
Belgilangan muddatlarga ko‘ra, 2029-yilning 1-yanvaridan boshlab barcha mahalliy ishlab chiqaruvchilar va mahsulot olib kiruvchi tadbirkorlar uchun zargarlik buyumlarini majburiy markirovka qilish talabi kuchga kiradi. Oradan uch oy o‘tgach, ya’ni 1-apreldan boshlab ushbu qoida chakana savdo bilan shug‘ullanuvchi barcha do‘konlar uchun ham majburiy etib belgilanadi.
Har bir taqinchoqqa yoki uning yorlig‘iga maxsus Data Matrix shtrixkodi tushiriladi. Ushbu kod yordamida mahsulotning tarkibi, vazni, sifati va ishlab chiqaruvchisi haqidagi barcha ma’lumotlar tizimda saqlanadi.
Mazkur tizim operatori sifatida maxsus mas’uliyatli tashkilot belgilangan bo‘lib, tajriba o‘tkazish davrida tadbirkorlarga raqamli kodlar mutlaqo bepul taqdim etiladi. Ushbu islohot nafaqat davlat nazoratini kuchaytiradi, balki oddiy xaridorlar uchun ham katta qulayliklar yaratadi.
Endilikda fuqarolar maxsus mobil ilova yordamida o‘zlari sotib olayotgan tilla yoki kumush buyumlarning haqiqiyligini osongina tekshirib olishlari mumkin bo‘ladi. Agar mahsulotning sifati shubhali bo‘lsa yoki u tizimda ro‘yxatdan o‘tmagan bo‘lsa, iste’molchilar tegishli davlat idoralariga murojaat qilish huquqiga ega bo‘ladilar.
Bu esa bozorda faqat sifatli va qonuniy mahsulotlar qolishini ta’minlaydi.
