Fiziklar dunyodagi eng quvvatli yorug‘lik manbasini yaratish usulini topdi
Oksford universiteti hamda Belfast Qirollik universiteti fiziklari hamkorligida olingan natijalar ilm-fan olamida katta shov-shuvga sabab bo‘lmoqda. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Olimlar laboratoriya sharoitida dunyodagi eng quvvatli yorug‘lik manbasini yaratishning mutlaqo yangi usulini ishlab chiqishdi. Mutaxassislarning fikricha, ushbu kashfiyot zamonaviy fizika sohasida yangi davrni boshlab berishi va koinot sirlarini anglashda muhim qadam bo‘lishi kutilmoqda.
Mazkur nurlanish manbasi o‘zining yuqori darajadagi tartibliligi va misli ko‘rilmagan quvvati bilan ajralib turadi. Yangi texnologik jarayon asosan ikki muhim bosqichdan tashkil topgan.
Dastlabki bosqichda o‘ta yuqori quvvatga ega lazer nuri maxsus plazma muhitiga yo‘naltiriladi. Bunday sharoitda plazma yuzasi o‘ta tez harakatlanuvchi ko‘zgu vazifasini bajarishni boshlaydi.
Natijada undan qaytgan yorug‘lik to‘lqinlari sezilarli darajada qisqaradi va ularning energiya darajasi keskin ortadi. Bu jarayon yorug‘likning zichligini oshirishda asosiy omil bo‘lib xizmat qiladi.
Ikkinchi bosqichda esa shakli o‘zgargan va kuchaytirilgan yorug‘lik nurlari juda kichik nuqtaga jamlanadi. Bunday fokuslash natijasida to‘lqinlar bir-birini o‘zaro kuchaytirib, favqulodda yuqori energiya to‘plangan qisqa muddatli impulsni hosil qiladi.
Ushbu texnologiya ilgari faqat nazariy hisob-kitoblarda mavjud bo‘lgan, biroq amaliyotda kuzatilmagan murakkab fizik hodisalarni o‘rganishga keng yo‘l ochadi. Xususan, olimlar kvant elektrodinamikasi sohasi bashorat qilgan vakuumning g‘ayritabiiy xususiyatlarini ilk bor amaliy tajribalar orqali tekshirish imkoniyatiga ega bo‘ladilar.
Yangi yondashuvning o‘ziga xosligi shundaki, u nurlanishni hosil qilish va uni kuchaytirish jarayonlarini yagona va yaxlit tizimda birlashtira olgan. Bu esa energiya yo‘qotishlarining oldini oladi va natijaning aniqligini ta’minlaydi.
Hozirgi vaqtda ushbu tadqiqotlar hali dastlabki sinov bosqichida turgan bo‘lsa-da, texnologiyaning kelajakdagi rivoji ilgari imkonsiz deb hisoblangan ilmiy tajribalarni o‘tkazishga sharoit yaratadi. Mazkur kashfiyot nafaqat amaliy fizika, balki fundamental fan qonuniyatlarini qayta ko‘rib chiqishga hamda koinotning shakllanishi bilan bog‘liq yangi nazariyalarning paydo bo‘lishiga xizmat qilishi shubhasizdir.
Olimlar ushbu yo‘nalishdagi izlanishlarni davom ettirish orqali yanada samarali natijalarga erishishni maqsad qilganlar.
