SpaceX kompaniyasining ulkan kemasi okean sathida muvaffaqiyatli evakuatsiya qilindi
Hind okeanidagi Rojdestvo oroli yaqinida koinotni tadqiq etish tarixida noyob hisoblangan texnik operatsiya muvaffaqiyatli yakunlandi. Bu haqda One.uz xabar beradi.
SpaceX kompaniyasiga tegishli bo‘lgan ulkan Starship kosmik kemasi okean sathidan yarim cho‘kib suzuvchi Forte kemasining palubasiga xavfsiz tarzda chiqarib olindi. Ushbu jarayon qayta foydalaniladigan kosmik tizimlarni takomillashtirish va ularni suv yuzasidan muvaffaqiyatli evakuatsiya qilish borasidagi muhim qadam bo‘lib, kelgusi parvozlar xavfsizligini ta’minlashda yuksak ahamiyatga ega.
Mazkur tarixiy jarayon markazida turgan Ship 40 kosmik kemasi joriy yilning 24-iyul kuni o‘tkazilgan o‘n uchinchi sinov parvozi davomida o‘z vazifasini to‘liq bajardi. Kema Yer atmosferasiga kirib kelgach, okean suvlariga rejalashtirilganidek yumshoq qo‘nishni amalga oshirdi.
Dastur tarixida ilk bor ushbu turdagi ulkan apparat suv yuzasida butun holda suzib qolishga muvaffaq bo‘ldi, bu esa muhandislar uchun kutilgan eng yuqori natijalardan biri edi. Operatsiyaning borishi va texnik murakkabliklar Mutaxassislar uch haftadan ortiq vaqt davomida qutqarilgan apparatni Rojdestvo orolining nisbatan tinch suvlari tomon ehtiyotkorlik bilan sudrab kelishdi.
Transportirovka jarayoni nihoyatda murakkab kechdi, chunki o‘lchamlari ulkan bo‘lgan texnikani shikastlamasdan manzilga yetkazish alohida yondashuvni talab etardi. Forte kemasi o‘zining maxsus suv sig‘imlarini to‘ldirib, suv ostiga ma’lum darajada tushdi va 52 metrlik ulkan kosmik kemani o‘z palubasiga xavfsiz tarzda ko‘tarib oldi.
Bunday texnik yechim Starship tizimlarining qayta tiklanish imkoniyatlarini amalda sinab ko‘rishga xizmat qildi. Suv sirtida dreyf qilish, ya’ni oqim bo‘ylab harakatlanish paytida Ship 40 yuz kilometrdan ortiq masofani bosib o‘tganiga qaramay, o‘zining konstruktiv yaxlitligini saqlab qoldi.
Bu holat kema korpusining o‘ta mustahkam ekanligini va turli ekstremal sharoitlarga bardosh bera olishini yana bir bor isbotladi. Kelgusidagi rejalar va ilmiy tadqiqotlar Hozirgi vaqtda Forte kemasi qimmatli yukni Tinch okeani orqali AQShning Texas shtatida joylashgan Starbase kosmik bazasiga yetkazib berish uchun yo‘lga chiqishga hozirlik ko‘rmoqda.
Mutaxassislar baza hududida kemaning barcha tarkibiy qismlarini, ayniqsa, suvda uzoq vaqt qolgan detallarini jiddiy laboratoriya tekshiruvlaridan o‘tkazishni rejalashtirganlar. Asosiy e’tibor kemaning issiqlikdan himoya qiluvchi qatlamlari, kuchli dvigatellari hamda boshqaruv tizimlarining holatiga qaratiladi.
Ushbu tahlillar natijasida olingan ma’lumotlar kelajakdagi kosmik parvozlarni yanada xavfsiz qilish va kemalarni qayta ishlatish muddatini uzaytirishda muhim poydevor bo‘lib xizmat qiladi. Mazkur muvaffaqiyat insoniyatning Mars va Oyni o‘zlashtirish yo‘lidagi intilishlarini yangi bosqichga olib chiqadi.
