Olimlar Stounxenj toshlari qanday tashilgani haqida yangi ma’lumot berdi
Britaniyaning Ekseter universiteti tadqiqotchisi doktor Syuzan Grini Stounxenj majmuasi qurilishida foydalanilgan ulkan toshlarning qanday tashilganiga oid yangi ilmiy taxminni ilgari surdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Mazkur tadqiqot natijalari haqida The Independent nashri batafsil ma’lumot berdi. Izlanishlar English Heritage tashkiloti bilan hamkorlikda olib borildi.
Olimlarning ta’kidlashicha, taxminan besh ming yil avval barpo etilgan Stounxenj yodgorligi dastlab Uels hududidan olib kelingan moviy toshlardan qurilgan. Oradan bir necha asr o‘tgach, ularning o‘rnini ancha vazmin bo‘lgan sarsen toshlari egallagan.
Ma’lum bo‘lishicha, har birining og‘irligi qariyb yigirma besh tonnaga teng bo‘lgan bu ulkan xarsanglar yodgorlikdan taxminan yigirma to‘rt kilometr uzoqlikda joylashgan Marlboro Dauns hududidan keltirilgan. Olimlar taxminan bir asr avval Indoneziyada tushirilgan tarixiy suratlarni sinchiklab tahlil qilib, megalitlar yog‘ochdan yasalgan maxsus yo‘laklar, ya’ni o‘ziga xos relslar orqali tashilgan bo‘lishi mumkin degan xulosaga kelishdi.
Doktor Syuzan Grinining qayd etishicha, ilgari ulkan toshlar g‘ildirakli chanalar yordamida ko‘chirilgan degan qarash ustunlik qilar edi. Biroq yangi topilgan dalillar ushbu nazariyani shubha ostiga qo‘ymoqda.
Uning fikricha, Stounxenj quruvchilari botqoqliklar va o‘tish qiyin bo‘lgan hududlarda aynan yog‘och relslardan foydalangan bo‘lishi ehtimoli juda yuqori. Tadqiqotchilarning baholashicha, neolit davri insonlari bunday murakkab inshootlarni qurish uchun yetarli darajada yog‘ochga ishlov berish mahoratiga ega bo‘lishgan.
Mazkur yog‘och yo‘llarning umumiy uzunligi qariyb besh kilometrga yetgan bo‘lishi taxmin qilinmoqda. Mutaxassislar toshlarni ko‘chirish kabi og‘ir ishlarda ko‘plab erkaklar va ayollar birgalikda ishtirok etganini ham alohida ta’kidlamoqda.
Bu fikrni quruvchilar istiqomat qilgan Darrington Uolls hududidan topilgan ulkan ziyofat izlari ham tasdiqlaydi. Bugungi kunda English Heritage tashkiloti tasarrufida bo‘lgan Stounxenj dunyodagi eng mashhur tarixiy obidalardan biri hisoblanadi.
Ushbu sirli maskanni har yili bir milliondan ortiq sayyoh kelib ko‘radi.
