Afg‘onistonda shaxmat olimpiadasidan qaytgan uch nafar sportchi qo‘lga olindi
Samarqand shahrida bo‘lib o‘tgan Butunjahon shaxmat olimpiadasida ishtirok etgan Afg‘oniston milliy terma jamoasining uch nafar a’zosi vataniga qaytganidan so‘ng xavfsizlik kuchlari tomonidan qo‘lga olindi. Bu haqda One.uz xabar beradi.
Mazkur sportchilar mamlakat chegarasidan o‘tayotgan vaqtda to‘xtatilgan va ularning shaxmat musobaqasida qatnashgani amaldagi ichki qonunchilikka zid deb topilgan. Hozirda sportchilarning pasportlari olib qo‘yilgan va ular Qobul shahrida qat’iy nazorat ostida saqlanmoqda.
Xalqaro sport jamoatchiligi aql-idrok sporti bilan shug‘ullangani uchun ta’qibga uchrayotgan afg‘onistonlik shaxmatchilarning taqdiridan jiddiy xavotir bildirmoqda. Ispaniyaning nufuzli nashrlaridan biri bilan bog‘lanishga erishgan sportchilarning so‘zlariga ko‘ra, chegara punktida ularga nisbatan keskin choralar ko‘rilgan.
Rasmiylar dastlab shaxmatchilarni alohida xonalarga joylashtirib, tashqi dunyo bilan aloqasini uzib qo‘yishgan. To‘rt kishidan iborat jamoaning faqat bir nafar a’zosigina hech qanday to‘siqsiz chegara postidan o‘tishga muvaffaq bo‘lgan.
Qolgan uch nafar shaxmatchi esa ayni paytda uy qamog‘ida saqlanmoqda va ularga nisbatan qanday yakuniy hukm chiqarilishi noma’lumligicha qolmoqda. Sportga qo‘yilgan taqiq va xalqaro munosabat Afg‘onistonda shaxmat sportiga nisbatan munosabat 2025-yilning may oyida tubdan o‘zgargan edi.
Mamlakatning amaldagi hukumati diniy qarashlar va shariat me’yorlarini asos qilib keltirgan holda, shaxmat o‘ynashni rasman taqiqlangan faoliyat turlari ro‘yxatiga kiritgan. Shu sababli, sportchilarning Samarqanddagi nufuzli xalqaro turnirda ishtirok etishi hukumat qaroriga qarshi chiqish va o‘rnatilgan tartib-qoidalarni buzish sifatida talqin qilinmoqda.
Bu holat sportchilarning hayoti va erkinligi uchun to‘g‘ridan-to‘g‘ri xavf tug‘dirmoqda. Yuzaga kelgan murakkab vaziyatga Xalqaro shaxmat federatsiyasi rahbariyati ham munosabat bildirdi.
Federatsiya prezidenti Timur Turlov afg‘onistonlik shaxmatchilar bilan bog‘liq hodisadan to‘liq xabardor ekanini va tashkilot ushbu masalani diqqat markazida tutayotganini ta’kidladi. Hozirda xalqaro tashkilotlar sportchilarning xavfsizligini ta’minlash hamda diplomatik kanallar orqali yuzaga kelgan tanglikni bartaraf etish choralarini ko‘rmoqda.
Dunyo hamjamiyati va inson huquqlari himoyachilari sport bilan shug‘ullangani uchun jinoiy javobgarlikka tortilayotgan grossmeysterlar masalasida xalqaro bosimni kuchaytirish zarurligini aytishmoqda. Mazkur voqea sportning siyosatdan xoli bo‘lishi tamoyillariga zid kelishi bilan birga, insonning asosiy huquq va erkinliklari poymol etilayotganidan dalolat beradi.
Vaziyatning keyingi rivoji xalqaro tashkilotlarning qat’iy harakatlariga bog‘liq bo‘lib qolmoqda.
