Yevropa parlamenti shaxsiy yozishmalarni tekshirishga oid qonunni ma’qulladi
Yevropa parlamenti yirik texnologik korxonalarga foydalanuvchilarning shaxsiy yozishmalarini tekshirish imkonini beruvchi vaqtinchalik qonun loyihasini ma’qullash yo‘lida muhim qadam tashladi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Mazkur tashabbusdan ko‘zlangan asosiy maqsad butunjahon o‘rgimchak to‘rida voyaga yetmaganlarga nisbatan amalga oshiriladigan g‘ayriaxloqiy harakatlar aks etgan materiallarni aniqlash hamda ularning keng tarqalishiga chek qo‘yishdan iboratdir. Biroq ushbu hujjat raqamli maxfiylik va inson huquqlari himoyachilari o‘rtasida jiddiy bahs-munozaralarga sabab bo‘lmoqda.
Hozirgi vaqtda amaldagi huquqiy bo‘shliqlar tufayli onlayn platformalar foydalanuvchi ma’lumotlarini o‘z ixtiyori bilan tekshirishda qator to‘siqlarga duch kelmoqda. Yangi qonun loyihasi ushbu huquqiy yetishmovchilikni vaqtincha bartaraf etishi kutilmoqda.
Deputatlar ushbu tashabbusni keyingi bosqichda ko‘rib chiqish uchun Yevropa Ittifoqi Kengashiga yuborishni qo‘llab-quvvatladilar. Shunga qaramay, hujjatning yakuniy tahriri bo‘yicha qarashlar hali ham bir-biridan keskin farq qilmoqda.
Muhokamalar markazida ma’lumotlarni boshidan oxirigacha shifrlash tizimiga ega bo‘lgan aloqa xizmatlari masalasi turibdi. Agar hozirgi o‘zgartirishlar o‘z kuchida qolsa, ayrim messenjerlar foydalanuvchilarning shaxsiy yozishmalarini majburiy tekshirishdan ozod etilishi mumkin.
Bu holat shaxsiy ma’lumotlar daxlsizligi tarafdorlari uchun muhim yutuq sifatida baholanmoqda. Ammo huquqni muhofaza qiluvchi idoralar bunday istisnolarni jinoyatchilarga qulay imkoniyat yaratish deb hisoblamoqda.
Qonun loyihasini butunlay rad etish uchun yetarli miqdorda ovoz to‘planmadi va natijada hujjat qonunchilik jarayonining navbatdagi bosqichiga o‘tdi. Loyiha tarafdorlari bolalarning raqamli xavfsizligini eng ustuvor vazifa deb bilsalar, tanqidchilar bu tizim kelajakda ommaviy nazorat mexanizmiga aylanib ketishidan xavotirda ekanliklarini bildirishmoqda.
Telegram asoschisi Pavel Durov ham ushbu tashabbusga nisbatan o‘zining keskin noroziligini bayon qildi. U ijtimoiy tarmoqlardagi sahifasida Yevropa Ittifoqining bu harakatlarini ochiqchasiga qoralab, bunday usullarni demokratik tamoyillarga zid deb hisoblashini ma’lum qildi.
Durovning fikricha, bolalar xavfsizligi niqobi ostida insonlarning shaxsiy hayot daxlsizligiga tajovuz qiluvchi vositalar joriy etilmoqda. Endilikda mazkur qonun loyihasi Yevropa Ittifoqi Kengashi tomonidan batafsil ko‘rib chiqiladi.
Agar a’zo davlatlar shifrlangan aloqa xizmatlarini ushbu talabdan mustasno qilish haqidagi bandni ma’qullasa, hujjat keyingi bosqichga o‘tadi. Aks holda, Yevropa institutlari o‘rtasida uzoq davom etadigan va murakkab muzokaralar jarayoni boshlanishi mumkin, bu esa qonunning qabul qilinishini sezilarli darajada kechiktiradi.
