Tramp sun'iy intellektni tekshirish haqidagi farmonni imzolashni kechiktirdi
Amerika Qoʻshma Shtatlari prezidenti Donald Tramp sunʼiy intellekt modellarini keng ommaga taqdim etishdan avval ularni majburiy tartibda davlat tekshiruvidan oʻtkazishni koʻzda tutuvchi farmonni imzolashni kechiktirdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Davlat rahbari mazkur hujjatdagi ayrim qoidalar mamlakatning texnologik sohadagi yetakchiligiga salbiy taʼsir koʻrsatishi mumkinligidan xavotirda ekanini maʼlum qildi. Oq uy matbuot xizmati bilan boʻlgan muloqotda prezident ushbu hujjatning baʼzi jihatlari unga maʼqul kelmaganini hamda AQSHning Xitoy va boshqa davlatlar bilan raqobatdagi ustunligiga zarar yetkazadigan har qanday qadamdan tiyilish zarurligini taʼkidladi.
Olingan maʼlumotlarga koʻra, farmonning imzolanishi kechikishiga nafaqat uning mazmuni boʻyicha eʼtirozlar, balki tashkiliy muammolar ham sabab boʻlgan. Xususan, sohaning eng yirik texnologik korxonalari rahbarlari qisqa fursat ichida Vashingtonga yetib kelish imkoniyatiga ega boʻlmaganlar.
Farmonni imzolash marosimi anʼanaga koʻra soha vakillari ishtirokidagi uchrashuv va suratga tushish jarayonlari bilan birga oʻtishi rejalashtirilgan edi. Shu sababli, tadbir jadvalidagi oʻzgarishlar hujjatning qabul qilinishini ortga surishda muhim omil boʻlib xizmat qildi.
Kutilayotgan yangi tartibga koʻra, Milliy kiberxavfsizlik boshqarmasi va boshqa tegishli davlat idoralari sunʼiy intellekt tizimlarini bozorga chiqarishdan oldin ularning xavfsizlik darajasini baholash tartibini ishlab chiqishi lozim edi. Bu tashabbus dasturiy taʼminotdagi zaif nuqtalarni aniqlashga va ulardan gʻarazli maqsadlarda foydalanishga qodir boʻlgan oʻta kuchli tizimlar paydo boʻlishi bilan bogʻliq xavotirlarga javob sifatida tayyorlangan.
Mutaxassislar bunday tizimlar ustidan nazorat oʻrnatish milliy xavfsizlik uchun muhim ekanini uqtirib kelmoqdalar. Hujjatning eng koʻp bahslarga sabab boʻlgan bandlaridan biri kompaniyalarga qoʻyilgan yangi talabdir.
Unga koʻra, ishlab chiquvchilar oʻzlarining yangi modellarini foydalanishga topshirishdan oʻn toʻrt kundan to toʻqson kungacha boʻlgan muddat ichida davlat idoralariga tekshirish uchun taqdim etishlari shart edi. Bu norma sunʼiy intellekt tizimlarini yaratish va sinovdan oʻtkazish bosqichida davlat nazoratini sezilarli darajada kuchaytirishni anglatadi.
Biroq, hukumat ichidagi ayrim manbalar bunday qatʼiy talablar yangiliklar yaratish surʼatini pasaytiruvchi toʻsiqqa aylanib qolishidan xavotir bildirmoqda. Hozirgi vaqtda AQSH va Xitoy oʻrtasidagi global texnologik poyga sharoitida sunʼiy intellektni tartibga solish masalasi nihoyatda nozik va murakkab tus olmoqda.
Bir tomondan, kiberxavfsizlik boʻyicha ekspertlar yangi avlod modellarining ehtimoliy xavflari haqida ogohlantirayotgan boʻlsa, ikkinchi tomondan, texnologiya sanoati vakillari byurokratik cheklovlarni kamaytirishni talab qilmoqdalar. Hujjatni imzolash jarayoni vaqtincha toʻxtatilgan boʻlsa-da, sunʼiy intellekt ustidan davlat nazoratini oʻrnatish boʻyicha qizgʻin bahslar kelgusida ham davom etishi tayin.
