Rossiyada jazo muddatini o‘tayotganlarning 70 foizi Markaziy Osiyo davlatlari fuqarolari
Rossiyada jazoni ijro etish muassasalarida qamalgan chet elliklar soni yildan yilga ortib bormoqda. Rossiya Jazoni ijro etish federal xizmati (FSIN) rahbari Arkadiy Gostevning ma’lumotlariga ko‘ra, 2025 yil 1 yanvar holatiga ko‘ra, Rossiya qamoqlarida 30 mingdan ortiq xorijlik fuqarolar bor va ularning 69,5 foizi Markaziy Osiyo davlatlari ahlidan tashkil topgan.
Gostevning so‘zlariga ko‘ra, Rossiyadagi jazoni ijro etish muassasalaridagi operativ vaziyat murakkablashmoqda. Ba’zi holatlarda mahbuslar o‘rtasidagi janjallar, qochish va garovga olish kabi favqulodda vaziyatlar yuzaga kelgan. Bu, o‘z navbatida, mahkama qarorlarining ijrosi va xavfsizlikni ta’minlashda muammolarni paydo qilmoqda.
Rossiyada qamalganlar sonining ko‘payishi hamda ularning jinoyat darajasining o‘zgarishiga qaramay, mahkumlar tarkibida ayrim o‘ziga xos tendensiyalar bor. Gostevning aytishicha, ozodlikdan mahrum qilish joylaridagi mahkumlar soni kamaygan, lekin ularning jinoiy faoliyati juda og‘ir va o‘ta og‘ir jinoyatlar bilan bog‘liq bo‘lgan. Agar avvalgi yillarda jinoyatlarning bir necha turlari bo‘yicha mahkumlar soni kamaygan bo‘lsa, 2025 yilda o‘ta og‘ir jinoyatlarni sodir etganlik uchun qamalganlar ulushi 88 foizga oshgan.
Rossiyada ekstremizm va terrorizm bilan bog‘liq jinoyatlar ham ortishi davom etmoqda. Gostevning ma’lumotlariga ko‘ra, ekstremistik va terrorchilik xisoblangan jinoyatlarni sodir etgan shaxslar soni 45,5 foizga oshgan. Shuningdek, konstitutsiyaviy tuzum va xavfsizlik asoslariga qarshi jinoyatlar sodir etganlar soni 96 foizga oshgani qayd etilgan.
Shu bilan birga, Rossiya Ichki ishlar vazirligi 2024 yilning yanvar-noyabr oylarida chet ellik migrantlar va fuqaroligi bo‘lmagan shaxslar tomonidan jinoyatlar soni 2,1 foizga kamaygani haqida xabar bergan. Buning orasida og‘ir va o‘ta og‘ir jinoyatlar 3,9 foizga kamaygani, qasddan badanga og‘ir shikast yetkazish holatlari 11,1 foizga, qotilliklar va qotillikka suiqasdlar 4,5 foizga kamaygan.
Rossiyada jinoyatchilikka qarshi kurashda davlatning choralari ko‘rsatayotgan samaralarga qaramasdan, qamoqlardagi vaziyatni muvozanatlashtirish va ekstremizmga qarshi kurashish masalalari hali ham dolzarb bo‘lib qolmoqda. Chet elliklar sonining o‘sishi, shuningdek, mahbuslar tarkibining og‘irlashishi, Rossiya Jazoni ijro etish federal xizmatining amalga oshirayotgan ishlari va strategiyalariga sezilarli ta’sir ko‘rsatadi.
