Xitoy Trampning bojlariga qanday javob qaytardi?
Tramp 2 aprel kuni butun dunyoga savdo urushi eʼlon qilganida AQSHga Xitoy importiga 34 foizlik qo‘shimcha bojlar kiritgandi. Prezident bojlar kuchga kirishini bir haftaga kechiktirib, barcha mamlakatlar bilan muzokaralar o‘tkazishni taklif qildi va “fenomenal” yondashuv ko‘rsatganlarga yengillik berilishini vaʼda qildi.
Xitoy bu hujumni tanqid qilib, boshqa davlatlarni jahon savdosi erkinligini himoya qilishga chaqirdi. Ordan ikki kun o‘tib, Xitoy moliya vazirligi xuddi shunday 34 foizlik qo‘shimcha bojlarni joriy qilishini eʼlon qildi.
Shu bilan birga, Xitoy Jahon savdo tashkilotiga rasmiy shikoyat kiritdi. Ammo JSTda nizolarni hal qilish mexanizmi ko‘p yillardan beri ishlamaydi, chunki AQSH bu tashkilotni Xitoyning iqtisodiy taʼsirini kuchaytiruvchi vosita deb biladi va apellyatsiya organi ishini to‘xtatgan.
Trampning tarif siyosatining asosiy nishoni Xitoy bo‘lib qolmoqda, chunki u Amerikaga eng ko‘p tovar eksport qiluvchi mamlakat hisoblanadi. AQSH Xitoy bilan katta savdo taqchilligiga ega va Tramp avvalgi prezidentlik davridayoq savdo urushini boshlagan edi.
Birinchi urinish katta samara bermadi. Tramp 2025 yil yanvarida yana prezident bo‘lib qaytgach, ikkinchi urushni boshladi. 2 apreldagi eʼlondan so‘ng, Xitoy tovarlariga qo‘shimcha bojlar joriy etildi va umumiy stavka 54 foizgacha oshdi.
Bundan tashqari, Tramp 2 maydan boshlab internet-do‘konlar uchun 800 dollardan arzonroq yuboriladigan paketlarga beriladigan imtiyozni bekor qiladi. Bu qaror Shein va Temu kabi Xitoy chakana onlayn sotuvchilariga katta taʼsir ko‘rsatishi mumkin. 2024 yilda amerikaliklar shunday yuborilgan taxminan 1,5 milliardga yaqin jo‘natmalarni qabul qilishgan.
