Eron besh arab davlatidan katta miqdorda tovon puli talab qilmoqda
Eron hukumati Yaqin Sharqdagi murakkab va keskin vaziyat fonida xalqaro maydonda navbatdagi shov-shuvli bayonot bilan chiqdi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Tehron rasmiylari Birlashgan Millatlar Tashkilotiga rasmiy murojaat yo‘llab, mintaqadagi besh arab davlatidan katta miqdorda tovon puli talab qilayotganini ma’lum qildi. Eron tomonining ta’kidlashicha, ushbu mamlakatlar AQSH va Isroilning harbiy amaliyotlarida bilvosita ishtirok etgan va buning uchun javobgarlikka tortilishi kerak.
Eronning BMTdagi doimiy vakili Amir Said Iravaniy mazkur murojaatni tashkilot Bosh kotibi hamda Xavfsizlik kengashi raisiga taqdim etgan. Hujjatda Bahrayn, Saudiya Arabistoni, Qatar, Birlashgan Arab Amirliklari va Iordaniya davlatlari nomlari alohida tilga olingan.
Tehron rasmiylarining da’vo qilishicha, mazkur davlatlar o‘z hududlari, havo kengliklari yoki harbiy infratuzilmalaridan foydalanishga ruxsat berish orqali Eronga qarshi qaratilgan tajovuzkor harakatlarga ko‘maklashgan. Ayrim holatlarda esa bu mamlakatlar tinch aholi yashaydigan hududlarga qilingan hujumlarda hamkorlik qilganlikda ayblanmoqda.
Eron bu holatlarni xalqaro huquq me’yorlariga zid bo‘lgan agressiya deb atab, yetkazilgan moddiy va ma’naviy zararlar uchun to‘liq kompensatsiya to‘lanishini talab qilmoqda. Biroq ayblovlar nishoniga aylangan Fors ko‘rfazi mamlakatlari va Iordaniya rasmiylari Tehronning bu bayonotini keskin rad etdi.
Ular o‘zlarining javob bayonotlarida AQSH yoki Isroilning Eronga qarshi o‘tkazgan operatsiyalarida hech qanday ishtirok etmaganini, o‘z hududlaridan uchinchi davlatlarga qarshi foydalanishga yo‘l qo‘ymaganini bildirdi. Mazkur davlatlar vakillari Eronning bu da’volari hech qanday asosga ega emasligi va siyosiy maqsadlarni ko‘zlashini ta’kidlamoqda.
Siyosatshunoslar va xalqaro munosabatlar bo‘yicha ekspertlarning fikricha, ushbu diplomatik ziddiyat mintaqadagi allaqachon taranglashgan vaziyatni yanada og‘irlashtirishi mumkin. Bunday ayblovlar nafaqat Eron va uning qo‘shnilari o‘rtasidagi munosabatlarga, balki butun mintaqaviy xavfsizlik arxitekturasiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Hozircha BMT tomonidan mazkur murojaat yuzasidan aniq bir qaror qabul qilinmagan bo‘lsa-da, tomonlar o‘rtasidagi keskinlik xalqaro hamjamiyatning jiddiy xavotiriga sabab bo‘lmoqda. Vaziyat qanday rivojlanishi va tomonlar qanday choralar ko‘rishi yaqin kunlarda ma’lum bo‘ladi.
