AQSH Eron portlariga nisbatan dengiz blokadasini joriy etdi
Jahon hamjamiyati nigohi yana bir bor Yaqin Sharq mintaqasiga qaratildi. Bu haqda Zamin.uz xabar berdi.
Amerika Qo‘shma Shtatlari va Eron o‘rtasidagi uzoq davom etgan siyosiy ziddiyatlar diplomatiya maydonidan amaliy harbiy harakatlar bosqichiga o‘tmoqda. Islomobod shahrida o‘tgan ko‘p soatlik muzokaralar kutilgan natijani bermagach, vaziyat keskin tus oldi.
Oq uy ma’muriyati qat’iy choralar ko‘rishga kirishganini e’lon qildi. AQSH Qurolli kuchlari Markaziy qo‘mondonligi prezident Donald Trampning farmoniga binoan, 13 aprel kuni mahalliy vaqt bilan soat 19:00 dan boshlab Eron portlariga nisbatan dengiz blokadasini joriy etdi.
Ushbu cheklov Fors va Ummon ko‘rfazidagi barcha Eron sohilbo‘yi hududlarini qamrab oladi. Amerika tomoni xalqaro yuk tashuvchi kemalarning harakatlanishiga to‘sqinlik qilmasligini bildirgan bo‘lsa-da, Eronga kiruvchi va u yerdan chiquvchi barcha transport vositalari qattiq nazorat ostiga olindi.
Pokiston poytaxtida o‘tgan 21 soatlik muzokaralar jarayoni muvaffaqiyatsizlik bilan yakunlandi. Tehronning yadroviy dasturi va Xo‘rmuz bo‘g‘ozi ustidan nazorat o‘rnatish masalalari kelishmovchiliklarning asosiy sababi bo‘lib qoldi.
Eron tomoni bo‘g‘oz orqali o‘tuvchi kemalardan boj undirish huquqini saqlab qolishni talab qilmoqda. Vashington esa bu harakatni xalqaro savdoga nisbatan shantaj deb baholadi.
AQSH vitse-prezidenti Jeyms Devid Vens ushbu kelishmovchilik Eron uchun og‘ir oqibatlarga olib kelishini ta’kidladi. Siyosiy muhitdagi beqarorlik jahon energetika bozoriga darhol ta’sir ko‘rsatdi.
Muzokaralar boshi berk ko‘chaga kirib qolgani haqidagi xabarlar ortidan Brent rusumli xom neft narxi bir barrel uchun 102,50 dollargacha ko‘tarildi. Bu holat jahon iqtisodiyotida jiddiy xavotirlarni uyg‘otmoqda.
Eron dengiz kuchlari qo‘mondoni Shahrom Eroniy AQSHning ushbu qadamini keskin tanqid qilib, o‘z floti mintaqadagi har qanday bosimga tayyor ekanini ma’lum qildi. O‘z navbatida, Donald Tramp ham o‘z pozitsiyasida qat’iy turib, tinch kemalarga nisbatan qilingan har qanday tajovuzga javob qaytarilishini ta’kidladi.
Ayni damda Xo‘rmuz bo‘g‘ozidagi vaziyat o‘ta xavfli darajada. AQSH Tehronni suv yo‘lini minalar bilan to‘sib qo‘yganlikda ayblamoqda va tozalash amaliyotini boshlashga shaylanmoqda.
Eron hukumati esa siyosiy kelishuvga erishilmaguncha xalqaro suv yo‘lini ochishdan bosh tortmoqda. Diplomatik muloqot o‘rnini harbiy tahdidlar egallayotgan bir paytda, jahon hamjamiyati voqealar rivojini xavotir bilan kuzatishda davom etmoqda.
Kelgusida ushbu ziddiyat qanday yakun topishi va global bozorga qanday ta’sir ko‘rsatishi barchani o‘ylantirmoqda.
